6 Rosé TOPPERS® onder en boven de €10

Laat ik beginnen met benadrukken dat ik (aka Vinoblogie) nooit — maar dan ook nooit! — betaald krijg voor het beschrijven of noemen van wijnen. Dat ik hier op alle 6 toegestuurde rosés inga, hangt samen met het grote assortiment van de toesturende partij, waardoor het nu eenmaal makkelijker is om een leuke voorselectie te doen en in de roos te schieten. Bovenal: als ik iets interessant vind om over te schrijven, wil ik dat niet hoeven nalaten.

Ik kan het tóch weer niet laten… om wat meer woorden aan een aantal proefflessen te wijden. Bovino.nl – met een duizelingwekkend assortiment van meer dan 3000 wijnen van 580 wijnhuizen… – stuurde mij een selectie van 6 rosés toe: 3 beroemde Provence-rosés boven de €10 (Miraval, AIX en MiP) en 3 minder bekende onder de €10.

Juist die laatste verrasten mij en inspireren me om weer eens wat nader op dezer – zomerse – dagen hot topic rosé in het algemeen, en op deze wijnen in het bijzonder, in te gaan.

Rosé: hoe en wat

Rosé is een wijn gemaakt van blauwe druiven waarbij de schilletjes maar weinig kleur aan de wijn hebben afgegeven. Kort schilcontact – dat is waar het bij rosé om draait. Dit kun je bereiken door de druiven heel snel of zelfs direct te persen, of door alleen het lichtgekleurde sap te gebruiken dat spontaan uit de druiven wegloopt (saignée-methode). Als de alcoholische gisting begint, zitten er dus geen schilletjes meer in de most.
Bij een mooie rode wijn daarentegen blijven de schillen vaak wel zo’n 25 dagen in contact met de wijn, en sowieso gedurende de hele alcoholische vergisting. Want, zoals je weet: het zijn de schillen waar de kleur in zit, het vruchtvlees van blauwe druiven is – op een heel enkele uitzondering (teinturier) na – kleurloos. Wat dat betreft lijkt het maken van rosé dus op de productie van witte wijn, maar dan van blauwe druiven…
Ook door het koelen van zowel de druiven als de most kun je de kleurafgifte van de schillen beperken.

Bij rosé duurt de schilweking (macération) vaak maar een paar uur en zelden langer dan een dag, afhankelijk van de hoeveelheid kleurstoffen in de druivenschil en van de kleur- en smaakwens van de wijnmaker. De schillen geven naast kleur namelijk ook aromastoffen en tannine af.
Ook bij witte wijn duurt de schilweking over het algemeen zeer kort; meestal worden witte druiven meteen geperst. Een uitzondering hierop vormen de ‘orange wines’, die juist wél vergisten met de schillen, net als een rode wijn…

Zoals gezegd kun je ook heel licht getinte rosé maken door blauwe druiven direct te persen; in de Champagne slagen ze er met hun ultrazachte persmethode zelfs in om op die manier witte wijn te maken, blanc de noirs.
En in Nieuwe Wereldlanden zoals Nieuw-Zeeland produceert men tegenwoordig zelfs ‘Sauvignon Blanc rosé’ (huh… wat, hoe…?); namelijk door aan de witte wijn simpelweg een scheutje rode toe te voegen…

Nog heel even over de tint van rosé: die is vooral een stijlkeuze! In de Provence begon men ooit met die hele bleke (zalm)kleur, die door de populariteit van Provence-rosés met deze streek geassocieerd is geraakt. Deze bleke kleur is echter net zo goed door andere producenten te creëren of sturen, enigszins afhankelijk van de gebruikte druiven(rassen). Het is namelijk vooral een kwestie van kleuring voorkómen!

Samengevat

Samengevat zijn dit dus de methoden om rosé te maken:

  • direct persen van blauwe druiven
  • korte schilweking van blauwe druiven
  • alleen het eerste leksap van de blauwe druiven gebruiken (saignée-methode, zo genoemd omdat de druiven als het ware leegbloeden)
  • mengen van witte met een klein percentage rode wijn (ongebruikelijk en vaak verboden)

De eerste twee methoden staan in hoger aanzien dan de derde (en zeker dan de vierde – het mengen), omdat saignée-rosé van oudsher een bijproduct is van de productie van rode wijn. De resterende rode wijn wordt daardoor extra geconcentreerd. Logische consequentie is dat de druiven voor saignée-rosé vaak op een later moment worden geoogst dan druiven die je specifiek voor rosé plukt: die pluk je normaliter minder rijp en zijn dus frisser en minder zoet, en ook minder rood van zowel kleur als smaak. Daardoor kun je hiervan een frissere, subtielere, ‘slankere’ en ook alcoholisch lichtere rosé maken.

De 6 TOPPERS®

Ik zal elk van de 6 geproefde rosés beschrijven aan de hand van druivenrassen, herkomst, vinificatiemethode en een proefnotitie met waardering.

Eerst de AIX, MiP en Miraval, daarna de Logique, Scaia en Tramari rosé:

AIX Rosé 2018 €14,95

AIX Rosé werd in 2009 op de markt gebracht door de Nederlander Eric Kurver, die al sinds 2001 in Frankrijk woont. In het plaatsje Jouques, in het hart van de Provence, 33 kilometer ten noordoosten van Aix en Provence, kocht hij Domaine La Grande Séouve  – inclusief personeel. Hij veranderde de naam van het wijnhuis in het beter bekkende Domaine Saint Aix en van de hitwijn kortweg in AIX Rosé.

Kurver kreeg zijn rosé op de beste c.q. meest mondaine plekken ter wereld op de kaart – te beginnen bij Le Garage in Amsterdam en strandclub De Republiek in Bloemendaal. AIX is in korte tijd uitgegroeid tot een sterk wereldmerk dat synoniem staat voor Provence-rosé. Inmiddels schijnt het domein meer dan één miljoen flessen AIX te produceren, waarvan maar liefst 15% grote flessen; vooral magnums maar ook jeroboams, methusalems en zelfs nebukadnezars van 15 liter… Omdat de eigen 75 hectare wijngaarden daarvoor niet toereikend zijn, werkt Kurver samen met vier andere producenten uit de Provence.

Deze klassieke Provence-blend van Grenache, Syrah en Cinsault (meestal 60%/20%/20%) valt onder de appellatie AOP Coteaux d’Aix en Provence. 30% wordt geproduceerd door middel van de saignée-methode, 70% door middel van direct persen. De druiven worden ‘s nachts en ‘s ochtends vroeg geplukt om ze koel te houden en ook de vergisting gebeurt op lage temperatuur (11-13 graden Celsius), in roestvrijstalen tanks.

Het is een typische Provence-rosé, zowel qua kleur (bleek, zalmroze), neus (rode Fuji-appel, citrus) als smaak (droog en sappig, licht, fris, citrus, vrij subtiel). Als de wijn iets opwarmt krijg je ook nog een zweem van kruiderij c.q. witte peper in geur, smaak en afdronk mee. Hij heeft behoorlijk wat frisse zuren en zit precies zo in elkaar dat-ie waarschijnlijk iedereen prima zal bevallen die zin heeft in een koel glas Provence-rosé. 13% alcohol. Stijlvolle lange fles met dito zwarte capsule en schroefdop. €14,95 vind ik enkele euro’s te veel voor de inhoud van die fles, maar dit is natuurlijk niet alleen een prima Provence-rosé, maar óók een marketing success story.

MiP* (*Made in Provence) Classic Rosé 2018 €12,95

Blend van 60% Cinsault, 20% Syrah en 20% Grenache uit de AOP Côtes de Provence. Domaine des Diables – tot vorig jaar overigens Domaine Sainte Lucie geheten – omvat 16 hectare wijngaarden in Puyloubier. Dit plaatsje ligt aan de voet van de Mont Sainte-Victoire – bekend van de schilderijen van Paul Cézanne – op iets minder dan 30 km van Aix-en-Provence; en ligt dus íets dichter bij Aix-en-Provence dan AIX 😉

De cinsault, grenache en syrah worden direct geperst. Ook hier vindt het vinificatieproces weer op lage temperatuur en reductief (zuurstofarm) plaats omwille van extra frisse aroma’s.

De wijn heeft een heel lichte zalmkleur – bijna geen rozetint maar echt die licht oranje ‘uienschilkleur’. Geur en smaak zijn voor een Provence-rosé expressief, met naast rode appel en citrus ook (subtiele) kruisbes, meloen en passievrucht. Het frisse tropische fruit houdt ook aan in de afdronk. Aanvankelijk heeft deze frisdroge MiP rosé nog een prettig mini-tintelingetje. Hij is wat voller, expressiever en exotischer dan de AIX en heeft iets mildere zuren en/of een fractie meer restzoet. Erg zuiver en aangenaam, frisdroog en fruitig, drinkt heerlijk. 12,5%

Château Miraval Rosé 2018 €17,95

Château Miraval, sinds 2008 eigendom van Brad Pitt & Angelina Jolie, ligt een stuk oostelijker in de Provence, in Correns. Het omvat 600 hectare land, waarvan ruim 30 hectare biologische wijngaarden. Voor de wijnproductie gingen Jolie-Pitt in 2012 een joint venture aan met de familie Perrin van Château de Beaucastel. De vorige eigenaar had er trouwens, naast wijngaarden, een muziekstudio waar o.a. Pink Floyd, Sade en Sting opnames hebben gemaakt. Op Château Miraval wordt ook goede witte en rode wijn in kleine hoeveelheden geproduceerd, maar de Miraval Rosé (AOP Côtes de Provence) die in 2012 gelanceerd werd, is hier natuurlijk de grote superster. Zo’n 500.000 flessen per jaar; waarvoor die 30 hectare eigen wijngaarden natuurlijk niet genoeg zijn… Vanwege het benodigde aangekochte fruit heeft deze Miraval dan ook (nog) geen bio-certificering. De wijn hoort inmiddels qua beroemdheid thuis in het rijtje Château D’Esclans/Whispering Angel en Domaines Ott.

De blend bestaat hoofdzakelijk uit Grenache, aangevuld met Cinsault, Syrah en een heel kleine hoeveelheid (witte!) Rolle (de Zuid-Franse benaming van vermentino). De cinsault, grenache en rolle worden direct geperst, van de syrahdruiven wordt een rosé de saignée gemaakt (overigens wel van blauwe druiven die speciaal voor de rosé worden geplukt, dus niet als bijproduct van de productie van rode wijn!).
95% van het sap wordt op lage temperatuur op RVS vergist, 5% echter op eikenhouten vaten, waarbij de bezonken gistcellen (lie) regelmatig omgeroerd worden door middel van bâtonnage. (Mede) Dit geeft de wijn een heel lichte romigheid, textuur, rondeur, en serieusheid die de andere rosés niet hebben.

Ook hier weer die héle lichte oranje uienschilkleur (geen rozetint). Aroma’s van frisse rode Fuji-appel en citrus, en ver weg — of is dat verbeelding? — een hint van bosaardbeien. De Miraval ruikt serieuzer, en smaakt ook net wat subtieler, droger en langer, dan de andere geproefde rosés. Mooi droog, zacht, fris, zuiver, ingetogen, chic en fijntjes. Lijkt ook iets meer zuren te hebben, wat mooi in balans wordt gehouden door de kleine boterbabbelaar-romigheid in de afdronk, dankzij de 5% houtvergisting en -rijping. Zowel dit als de zuren geven de wijn extra lengte. 13% alcohol.

 

Logique Grenache Rosé 2018 €7,50

Een betaalbaar alternatief: deze IGP Pays D’Oc rosé van 100% grenache noir druiven, gemaakt door middel van de saignée-methode. De druiven worden ’s nachts geoogst voor een extra frisse wijnstijl. Vergisting en rijping vinden plaats in gekoelde roestvrijstalen tanks.

Heeft een lichte kleur als van bleke grenadinelimonade. Het eerste wat opvalt in geur en smaak zijn aardbeien. Maar alles is bescheiden en helemaal goed aan deze rosé: de subtiele aardbeienaroma’s, zachte zuren en de frisse, milddroge afdronk. Niet strakfris en niet beendroog, maar allebei precies goed. 12,5%

Niets-aan-de-hand-rosé, gewoon lekker. Klinkt logique, maar zo gewoon is dat niet. Coole fles ook. En dat voor €7,50 – helemaal goed.

 

Tenuta Sant’Antonio ‘Scaia’ Rosato 2018 €9,95

Een IGP-wijn uit de Veneto, gemaakt van 100% rondinella, bekend van de Valpolicella-wijnen (inclusief de Amarone). De druiven krijgen een korte koude inweking, het leksap wordt opgevangen (in feite de saignée-methode dus, want er wordt niet geperst!) en op lage temperatuur (12-13°C) vergist op RVS tanks. De superbleke uienschilkleur laat zien dat ook saignée-rosé deze kleur kan hebben; net als bij vrijwel direct persen of kort schilcontact. Wekelijks vindt bâtonnage plaats voor een extra volle smaak. De wijn heeft 6 g/l zuren en 8 g/l suikers en lijkt daarmee de ‘zoetste’ van het stel – tussen aanhalingstekens, want ook dit mag je een droge wijn noemen.

Héél lichte zalmkleur en een expressieve geur en smaak, met aroma’s van citrus en appels, ook peer, maar vooral Kaapse kruisbes (die er van buiten uitziet als een geel cherrytomaatje maar smaakt als een kruising tussen een mini-appeltje en een kruisbes). Daarnaast ook een kruidige toets die me doet denken aan witte Pieropan Soave: oregano!

glazen Vinolok-sluiting

Deze tintelfrisse Scaia rosé is duidelijk modern (op lage temperatuur en RVS) en reductief (zuurstofarm) gemaakt: de aroma’s zijn superfris, uitbundig fruitig en zuiver. Hij heeft een minizoetje in de smaak, maar dat is zeker niet té, de wijn blijft lekker fris. Erg leuke, originele, expressieve wijn. 12,5% alcohol.

Hou je van Pieropan Soave? Dan hou je van deze rosé! €9,95 (en dat is inclusief die stijlvolle glazen Vinolok-sluiting ter waarde van bijna een euro…)

 

 

San Marzano ‘Tramari’ Rosé 2018 €8,95

De Tramari rosé heeft een lichtroze limonadekleur, maar laat je daardoor niet misleiden: deze Rosé di Primitivo Salento IGP, gemaakt van de geliefde, lokale primitivodruif is een serieuze wijn! Vol van smaak en met een hartige afdronk. In de neus weliswaar zoet (bosvruchtjes), in de smaak droog – hoewel niet zo droog als een typische Provence-rosé.

Hoe de primitivodruiven gevinifieerd zijn is niet duidelijk (via de saignée-methode, door direct te persen of door te persen na een korte schilweking ); wel dat dit op lage temperatuur en op RVS zal zijn gebeurd, want de wijn is fris en volfruitig. Om eenzelfde reden – het behoud van frisse appelzuren – vindt bij moderne rosés geen malo (malolactische zuuromzetting) plaats.

In de smaak vind je duidelijk allerlei klein rood bosfruit – weinig citrus en appel deze keer! – en kruiden: wat nootmuskaat en basilicum. Ook dit maakt ‘m meer Italiaans dan Zuid-Frans. Hij is zuiver, vol, fris, heeft zachte zuren en zelfs enige lengte. 12,5%

Conclusie

Onder de geproefde rosés bevonden zich drie beroemde Provence-rosés boven de €10 (Miraval, AIX en MiP) en drie minder bekende onder de €10. Juist die laatste drie rosés onder een tientje verrasten mij en kan ik alle drie aanraden, elk op hun eigen manier: de Scaia is heerlijk aromatisch en expressief, de Tramari is een tikje droger en wat serieuzer, de Logique is pretentieloos en gewoon lekker.

De Miraval is erg mooi, chic droog en subtiel, MiP is ook heerlijk en wat expressiever, AIX is gewoon goed en ook écht Provence. Deze drie rosés zijn niet voor niets zulke beroemdheden geworden als het om Provence-rosé gaat.

Maar het moet gezegd: de Miraval (met €17,95 het duurst) was de mooiste rosé van de zes. Hij heeft misschien een minder uitgesproken karakter dan sommige, maar is wel chiquer en serieuzer dan de andere en rechtvaardigt daarmee zijn prijs. Een andere aanrader in deze prijscategorie is trouwens de By.Ott van Domaines Ott: een zachte, verfijnde rosé met een lichtkruidig karakter, gemaakt door mijn favoriete rosédomein. Zie mijn Instagrampost van 5 april jl.. Ook alle wijnen van Domaines Ott zijn overigens voor de consument verkrijgbaar via Bovino, aangezien door hen wordt samengewerkt met een groot aantal importeurs.

Nog enkele persoonlijke TOPPERS®: de zachte, fijne Provence-rosé van Triennes, een domaine van Aubert de Villaine van Domaine de la Romanée-Conti samen met Jacques Seysses van Domaine Dujac, de Nederlandse toppers van Domaine de l’Amaurigue (ook Provence) en de volledig houtgerijpte, vettige Bourgondische Auxey-Duresses rosé (van pinot noir!) van Domaine Dupont-Fahn. En als we dan toch de €20 overschrijden, allez, doe dan ook maar een fles Domaine Tempier Bandol Rosé en een Viña Tondonia Rosado van Bodegas López de Heredia.

PSsssssss: Dit weet je vast al, maar ook gastronomisch is rosé een erg interessante wijn: veelzijdig, breed inzetbaar en soms dé perfecte begeleider: denk aan tonijn, paella, charcuterie en paté, borrelhapjes (van tapas tot frituurhappen en brood met aioli), bij de bbq (zowel vlees, vis, groente als gamba’s), bij groentegerechten en salades (en niet alleen maar de Niçoise), maar ook bij een uitsmijter en allerlei andere lunchgerechten – en niet te vergeten als redder in nood bij Aziatisch, Indiaas, Mexicaans en Midden-Oosters eten. Bovendien kun je in een wijnarrangement na een roséwijn nog terugswitchen naar wit… superhandig.Alle 6 rosés krijgen van mij het predikaat TERRASTOPPER®

 

De AIX, MiP, Château Miraval en Tramari rosé 2018 krijgen daarnaast ook het predikaat TOPPER®GASTRONOMISCH

 

Château Miraval Rosé 2018 krijgt tevens het predikaat TOPPER®KLASSIEKE SCHOONHEID

Schrijf je in voor de nieuwsbrief (en gegarandeerd verder niks!)

Meest recente berichten

Recente reacties

Archief

Categorieën

Meta

SCHRIJF ALS EERSTE EEN REACTIE

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *